Het pad van verandering

In mijn artikel Het wandelpad van het leven beschreef ik de vergelijking tussen het leven en een wandeling door de natuur. Deze wandeling is voor iedereen uniek. Hierbij ontmoeten we allerlei nieuwe mensen waarvan sommigen een tijdje met je mee wandelen. Maar bij iedere aftakking kan je een nieuw pad inslaan, soms vrijwillig en soms noodzakelijk. Dit wordt verandering genoemd. Omdat dit voor de meeste mensen niet makkelijk is, wil ik daar iets verder op ingaan. 

Geplande veranderingen

Neem eens een moment om terug te kijken op het leven wat je tot nu toe hebt geleefd en tot wat dat uiteindelijk heeft geleid. Welke veranderingen heb je allemaal ondervonden? Welke waren gepland en welke waren dat niet? Geplande veranderingen zijn bijvoorbeeld het volgen van een opleiding, beginnen aan een nieuwe baan of bijvoorbeeld op jezelf gaan wonen of samenwonen.

Wellicht heb je een kind gekregen (gepland). Geplande veranderingen gaan vaak gepaard met een gevoel van positiviteit, met constructieve gedachten. Helaas kunnen deze veranderingen ook gepaard gaan met minder fijne gedachten, zoals het moeten verhuizen omdat je huis wordt afgebroken, stoppen met werken om voor je partner of kinderen te zorgen of de keuze om kleiner te wonen omdat het financieel niet meer rendabel is. 

Ongeplande veranderingen

Ongeplande veranderingen zijn bijvoorbeeld het verliezen van een geliefde, je werk en hobby’s niet meer kunnen uitoefenen vanwege een ongeval of ziekte. Of wellicht wordt je verblijfsvergunning onverwacht niet verlengd en moet je verhuizen. Deze ongeplande veranderingen gaan vaak gepaard met het gevoel van negativiteit, met destructieve gedachten.

Maar vergeet niet dat er ook fijne onverwachte veranderingen kunnen zijn. Het ontmoeten van je toekomstige partner of een vriend(in), het vinden van je ideale huis, het winnen van een loterij of het ontdekken van een nieuwe hobby zijn allemaal voorbeelden van ongeplande veranderingen die juist wel fijn kunnen zijn. 

Noodzaak van veranderingen

Veranderingen zijn noodzakelijk, die zijn onderdeel van de bewegingen van het leven. Een baby zal groeien tot een volwassen mens. Het zal geen baby blijven omdat er dan geen volwassen mensen zouden zijn. Een rups zal uiteindelijk een vlinder worden, en een plant zal uiteindelijk sterven om vervolgens weer de voedingsbodem te zijn voor een nieuwe plant.

Onze cellen breken continu af en er komen weer nieuwe voor in de plaats. Er kan nooit sprake zijn van groei als er niet ook sprake is van verval. Iedere creatie van het heelal is ontstaan door het verval van iets anders. Op diezelfde basis is iedere verandering die wij doormaken, fysiek of mentaal, essentieel onderdeel van ons leven. Die veranderingen kunnen worden ervaren als positief of negatief, maar leiden uiteindelijk tot een nieuw pad dat wij vrijwillig of onvrijwillig moeten inslaan. 

Omgaan met verandering

De uitkomst van die verandering zal niet altijd prettig zijn, het zal je soms helemaal in het diepe gooien. Helaas zijn dit dingen die je niet kan beïnvloeden, je kan het niet tegenhouden.  Vergeet namelijk niet dat alles tijdelijk is en niet permanent. Net zoals planten, (huis)dieren en onze geliefden zullen stoppen met bestaan in die vorm zullen wijzelf dit ook gaan ondervinden.

Net zoals wij een overleden ouder gaan missen gaan onze kinderen ons ook missen zodra wij er niet meer zijn. Het probleem zit ‘m dus niet in het feit dat er veranderingen optreden, die zijn er gewoon. Net zoals het feit dat het gras groen is en water nat is, is verandering ook een feit. Waar je echter wél controle over hebt, is hoe jij er mee omgaat. Het prettige gevoel dat een fijne verandering teweeg brengt is tijdelijk, net zoals het verdriet van een nare verandering.

Men zegt wel eens “het leven gaat door”. En dat is helemaal juist. De vraag is dan alleen “ga jij door?” En dat is allesbepalend, want acceptatie is noodzakelijk om door te gaan. Dat is het principe van onthechten en loslaten. Verlies, of dit nu gaat om het leven van een geliefde of bijvoorbeeld je eigen lichaamsfuncties, is het grootste obstakel.

Dit verdriet is normaal, en sta jezelf toe dit met volle aandacht te voelen in plaats van dit weg te stoppen, zoals de huidige maatschappij in elkaar steekt. Je gaat het zeker missen, maar in plaats van je te blijven richten op het verlies, kan je dit ook omdenken door je te realiseren dat je het privilege hebt gehad om het überhaupt te hebben gehad. 

Onderdeel van verandering is overigens ook je eigen leven. De angst voor de dood is namelijk ook een gevolg van niet kunnen onthechten. Net zoals je niets hebt meegemaakt van de miljarden jaren voordat je geboren was, hoef je je ook niet bezig te houden met de tijd na je dood. Dat zal je op een andere manier meemaken, en niet via dit lichaam. 

Wat kan je wél?

Als voorbeeld zal ik mijn eigen situatie erbij betrekken. Ik kan niet staan of lopen, ik heb geen armfunctie meer en nauwelijks handfunctie. Zelfs ademhalen gaat vrijwel niet zonder apparatuur. Je zou je dan afvragen hoe de veranderingen die tot deze situatie hebben geleid tot iets fijns of beters hebben kunnen leiden. Hoe je dit in vredesnaam moet omdenken. Nou, dat is zeker mogelijk.

Vanwege mijn toenemende beperkingen heb ik verschillende keuzes moeten maken. Hierdoor heb ik fijne ontmoetingen gehad in mijn leven en verschillende unieke ervaringen opgedaan, zowel tijdens mijn werk als privé. Mijn inzichten en ervaringen bieden kansen waarmee ik anderen kan helpen op verschillende manieren. Een voorbeeld daarvan is het schrijven van deze artikelen, hiermee kan ik anderen helpen met nieuwe inzichten te ontwikkelen. Nadat ik ben gestopt met werken vanwege medische redenen, ben ik nu volledig beschikbaar om anderen te helpen. 

Uiteraard is het hebben van een flinke hoeveelheid beperkingen beperkend, daarom heet het ook een beperking. Laat ik mij hierdoor tegenhouden? Absoluut niet. Zelfs als je lichaam vast zit, is je geest vrij.

Mee met de stroming

Om terug te komen op veranderingen maak ik graag de vergelijking met een reeks vijvers waarvan het water van de ene vijver naar de andere stroomt door middel van een regenpijp. In de vijver bevindt je je in rustig vaarwater, maar je drijft langzaamaan richting de afvoer.

Zodra je dat punt hebt bereikt, wordt je de regenpijp in getrokken, iets wat meestal met veel kracht gebeurt. De stroming is daar veel sterker dan in de vijver. Nadat je die drukke stroming hebt gepasseerd in die regenpijp, kom je weer in een nieuwe vijver terecht. Deze is anders dan de vorige, maar je zit wel weer in rustig vaarwater, totdat je weer bij de volgende regenpijp uitkomt.

Veranderingen kunnen turbulent zijn, maar als je meegaat met de stroming dan ontdek je de volgende vijver!